Zagrożenia powodziowe w regionie wodnym zarządzanym przez RZGW Szczecin

Na odcinku Odry znajdującym się w regionie wodnym RZGW Szczecin groźne powodzie letnie należą do rzadkości i tylko sporadycznie jak w 1997r. stanowią poważne zagrożenie ludzi i mienia. Natomiast poważny problem stanowi zagrożenie zimowymi powodziami zatorowymi.

Skutkami powodzi zatorowej zagrożone są tereny nadodrzańskie położone po polskiej i niemieckiej stronie Odry. W zależności od warunków hydrologiczno-meteorologicznych zagrożenie powodzią zatorową może sięgać daleko na południe od Szczecina, obejmując znaczną część dorzecza Odry i Warty, a czasem również Noteci. O ile zapobieganie powodzi letniej obejmuje ochronę głównie przez utrzymanie wałów i koryta przepływu wielkiej wody, o tyle w przypadku powodzi zimowej największy wpływ na zapobieżenie powodzi mają działania ludzkie polegające na sprawnej, rozpoczętej w porę akcji lodołamania.

Tu przeczytasz więcej na temat akcji lodołamania na wodach administrowanych przez RZGW Szczecin

 

Na pozostałych terenach działalności RZGW Szczecin, zjawiska powodziowe występują w rejonach ujściowych rzek przymorskich, w niektórych miejscach ich środkowego biegu i częściowo na niektórych dopływach rzeki Odry.

Zagrożenie powodziowe na tych obszarach przybiera postać powodzi roztopowo-opadowych w okresie późnej zimy i wczesnej wiosny. Częstym i bardzo groźnym zjawiskiem jest nakładanie się powodzi cofkowych z powodziami roztopowymi i opadowymi.

Zagrożeniem powodziowym objęte są następujące obszary:

- dolina rzeki Odry,
- doliny ujściowych odcinków rzek wpływających do rzeki Odry tj. Konotop, Pliszka, Ilanka, Myśla, Kurzyca, Słubia, Rurzyca, Tywa, Płonia, Ina, Gunica
- obszary wokół jeziora Dąbie,
- obszary wokół Zalewu Szczecińskiego oraz doliny ujściowych odcinków dopływów Zalewu i rzeki Dziwnej tj. Gowienicy, Wołczenicy, Świńca,
- tereny przyujściowe i częściowo w środkowym biegu rzek: Regi, Parsęty i Wieprzy,
- tereny wokół jezior przymorskich.

Rejon Stargardu Szczecińskiego, Goleniowa i Białogardu zagrożone są przepływem Wielkich Wód roztopowych oraz wystąpienia Wielkich Wód spowodowanych wystąpieniem deszczy nawalnych. Tereny zagrożone powodzią to przeważnie tereny użytkowane rolniczo (użytki zielone, ogrody działkowe), ale również tereny zamieszkałe (Gryfino, rejon Stargardu Szczecińskiego, Goleniów, Trzebiatów, Kołobrzeg, Darłowo, Białogard, Wyspa Pucka w Szczecinie oraz zurbanizowane tereny portu w Szczecinie).

Obszary zagrożone chronione są wałami przeciwpowodziowymi a tereny polderowe odwadniane są pompowniami melioracyjnymi. Utrzymaniem tych urządzeń zajmują się w obszarze RZGW Szczecin odpowiednio: Lubuski Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Zielonej Górze, Pomorski Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Gdańsku - Rejonowy Oddział w Słupsku i Zachodniopomorski Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Szczecinie wraz z rejonowym Oddziałem w Koszalinie.

Stan techniczny wałów ciągle jeszcze wymaga wielu modernizacji, ostatnio (po powodzi 1997r) wykonano modernizację obwałowań głównie wzdłuż rzeki Odry.

Przeprowadzone przez komisje z zainteresowanych instytucji, kontrole jesienne i wiosenne potwierdzają fakt postępującej degradacji tychże urządzeń i ich obniżoną sprawność techniczną.

Miejscowości najbardziej zagrożone powodzią.

Lp.

Rzeka

Nazwa miejscowości lub dzielnicy w miejscowości

1.

Odra

Kłopot, Rąpice, Urad, Krzesin, Tawęcin, Bytomiec, Rybojedzko, Świecko, Słubice, Stary Błaszyn, Gozdowice, Stare Łysogórki, Siekierki, Stara Rudnica, Osinów, Cedynia, Lubiechów, Bielinek, Piasek, Radzeń, Zatoń, Krajnik Dolny, Ognica, Widuchowa

2.

Rurzyca

Nawodna, Garnowo

3.

Tywa

Gryfino

4.

Odra Zachodnia

Moczyły, Siadło Dolne, Kurów, Wyspa Pucka, Wyspa Zielona, Łasztownia, Stołczyn, Skolwin, Miasto Szczecin

5.

Odra Wschodnia

Marwice, Krzypnica, Krajnik, Gryfino, Mniszki, Żabnica, Dębce, Daleszewo, Łubnica, Radziszewo, Klucz, Żydowce, Zdroje

6.

Jezioro Dąbie

Szczecin Dąbie, Załom, Pucice, Czarna łąka, Lubczyna, Borzysław, Komarowo

7.

Ina

Strachocin, Swięte, Stargard Szczeciński, Goleniów, Modrzewie

8.

Zalew Szczeciński

Trzebież, Brzózki, Warnołęka, Podgrodzie, Nowe Warpno, Jasienica, Police, Brzeziny, Święta, Stepnica, Gąsierzyno, Kopice, Czarnocin, Skoszewo, Płocin, Mokrzyca Mała, Mokrzyca Wielka, Wydrzany

9.

Swina

Karsibórz, Ognica, Świnoujście, Przytor, Łunowo

10.

Dziwna

Danowice, Zastań, Chrząstowo, Kamień Pomorski

11.

Zalew Kamieński

Skarychowo i Międzywodzie

12.

Świniec z dopływami

Kamień Pomorski, Grabowo, Chrząstowo, Trzebieszowo

13.

Kanał Dreżewski i Karnicki

Śliwin, Łędzin

14.

Rega

Trzebiatów, Włodarka i Mrzeżyno

15.

Parsęta

Kołobrzeg, Karlino, Białogard

16.

Radew

Rosnowo, Niedalino, Nosowo

17.

Leśnica

Białogard

18.

Wogra

Połczyn Zdrój

19.

Wieprza

Darłowo, Zielnowo, Sławno

20.

Grabowa

Darłowo i Darłówek

21.

Jezioro Modła

Modła, Modlinek, Zalesin, Breń, częściowo Duninowo, częściowo Lędowo

22.

Morze Bałtyckie (wody sztormowe)

Międzyzdroje, Międzywodzie, Dziwnów, Pobierowo, Rewal, Niechorze, Pogorzelica, Mrzeżyno, Kołobrzeg, Darłówek

Liczne powodzie jakie miały miejsce na rzekach województwa o znaczeniu lokalnym, niemniej dotkliwe w skutkach, są wynikiem pomniejszenia retencji korytowej rzek oraz obniżonej sprawności technicznej urządzeń melioracyjnych i budowli hydrotechnicznych. Największe zaniedbania występują w utrzymaniu koryt rzecznych i wałów przeciwpowodziowych. Większość rzek i strumieni uległa daleko idącej degradacji poprzez lokalne wypłycenia. Przewężenia przekrojów poprzecznych koryta rzek i tereny międzywala nie odpowiadają wymogom hydraulicznym dla przepływów maksymalnych. Obecność kilkuletniej roślinności porastającej ostrogi i międzywale rzeki Odry, w postaci drzew i krzewów kwalifikujących się do usunięcia, utrudnia przepływ fali powodziowej.

Od dłuższego czasu obserwowane jest niepokojące i niebezpieczne zjawisko postępującej erozji brzegów morskich i zaniku plaż. Procesy te stanowią poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa powodziowego terenów przybrzeżnych i bytu ekonomicznego gmin nadmorskich opartego na turystyce nadmorskiej oraz cennego przyrodniczo środowiska strefy brzegowej.

Najbardziej zagrożone odcinki brzegu morskiego

Lp.

Miejsce zagrożenia

Rodzaj zagrożenia

1.

Rejon przetoki Jez. Wicko

Silna erozja klifu z osuwiskami, silna erozja brzegu (brak plaży), zalewanie brzegów przetoki i terenów wokół jeziora

2.

Mierzeja Jez. Kopań

Wąska i niska mierzeja zagrożona przerwaniem, erozja podbrzeżna i brzegu mierzei

3.

Rejon Darłowa

Niskie zaplecze silnie erodowanego brzegu, zagrożenie obiektów wczasowych, niebezpieczeństwo powodzi morskiej

4.

Wschodnia część mierzei Jez. Bukowo

Wąska mierzeja z wysoką erodowaną wydmą, zagrożenie dla przystani rybackiej, niebezpieczeństwo przerwania mierzei

5.

Zachodnia część mierzei Jez. Jamno

Silna erozja plaż i wydm, ryzyko zatopienia zaplecza, zagrożenie miejscowości wczasowej i przystani rybackiej

6.

Rejon Sarbinowa

Niskie, zagrożone zatopieniem zaplecze wydmy, niebezpieczeństwo dla osiedla na zapleczu

7.

Rejon Ustronia Morskiego

Erozja wydmy i klifu, zanik plaży zagrożenie dla osiedla na klifie i depresyjnego zaplecza

8.

Rejon Kołobrzegu

Nisko położone zaplecze erodowanego brzegu - zagrożenie dla miasta i portu

9.

Rejon Dźwirzyna

Niskie, zatapiane zaplecze z miejscowością wczasową

10.

Wschodnia część Mrzeżyna

Niskie, zatapiane zaplecze z miejscowością wczasową

11.

Rejon Niechorza

Miejscowość wczasowa na niskim, zatapianym zapleczu słabego brzegu wydmowego

12.

Rejon Rewala

Miejscowość wczasowa na silnie erodowanym klifie

13.

Rejon Dziwnowa

Silna erozja niskiej, zurbanizowanej mierzei, zagrożone powodzią sztormową i przerwaniem mierzei, zagrożenie dla portu, miejscowości i zabytków architektury i przyrody

Jednym z elementów ochrony przed powodzią jest określenie obszarów bezpośredniego zagrożenia powodzią. Tereny te powinny zostać uwzględnione przy sporządzaniu różnego rodzaju dokumentów związanych z planowaniem przestrzennym począwszy od studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy poprzez miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, na decyzji o warunkach zabudowy kończąc, co pozwoli gminom na prowadzenie odpowiedniej polityki przestrzennej. Do tej pory gminy bardzo często nie uwzględniają faktu istnienia obszarów narażonych na zalanie, w tym polderów przeznaczonych do przejęcia fali powodziowej i przeznaczają je pod zabudowę.

 

  (C)OKI